गोठून थेंब गेले

गोठून थेंब गेले डोळ्यांत आसवांचे

झालेत लाड माझ्या हातून यातनांचे

असली जरी कितीही सोज्ज्वळ दिसायला ती

उध्वस्त फार केले जीवन तिने मुलांचे

होतेय वाढ झटपट इतकी कशी कळेना

आहे तरी कितीसे आयुष्य वेदनांचे

छळतो मनास माझ्या हा प्रश्न एवढा की..

जाळून कोण जातो घर रोज सावल्यांचे 

करतो गुन्हा खुल्याने जामीन घेत सुटतो

उरले न भय कुणाला सज्ञान कायद्यांचे

झाला क्षणात नाही खारट उगाच सागर 

केलेत रोज प्राशन अश्रू नद्या-नद्यांचे

~ सागरराजे निंबाळकर 

उत्तरे देशील का

उत्तरे देशील का सगळी खरी

कोणताही आळ मग आला तरी

घेतले असते जगाशी वैर मी

प्रेम जर असते तुझे माझ्यावरी

एकदा का संपली एकादशी

विठ्ठला तू कोण? कुठली पंढरी 

तोडण्यासाठी प्रथांची साखळी

एकदा ओलांड तू ही पायरी

देव सगळ्यांना हवे असतात पण..

जायचे नसते कुणा देवाघरी

~ सागरराजे निंबाळकर 

लाल आहे रक्त

लाल आहे रक्त सगळ्यांचे तरी

का मिटेना जात धर्मांची दरी

थोपवू अश्रू कसे मी आज हे?

लाडकी माझी निघाली सासरी

राधिका झालीस माझी तू प्रिये

पण.. मला होता न आले श्रीहरी

आसवांना वाट थोडी देत जा

एवढी घुसमट अशी नाही बरी

प्रश्न होते खूप सोपे अन् सरळ..

उत्तरे तू टाळली सगळी खरी

मेणबत्त्या नेहमी का जाळतो 

एकदा पेटव मशालींना घरी

~ सागरराजे निंबाळकर

जडलाय जीव माझा

जडलाय जीव माझा बागेतल्या फुलावर

ग़ज़लेत शेर काही सुचतात रोज ज्यावर

डोळ्यांत डांबलेले होते बरेच अश्रू

सुटकेस पात्र झाले दुःखास भोगल्यावर

कंपूत दाद त्यांच्या मिळणे अशक्य आहे

त्यांच्यातल्या गुरूचा गंडा न बांधल्यावर

शंका चुकूनसुद्धा घेऊ नकोस आता

देऊन हात हाती विश्वास ठेवल्यावर

झाली मुकी नि बहिरी नाती क्षणात सारी 

नाणी खिशातली या जोरात वाजल्यावर

आले भरून डोळे आनंद फार झाला

स्वप्नातल्या घराला प्रत्यक्ष पाहिल्यावर

जाईल "मी"पणाची वरच्या स्वरात बाधा

दिवसागणिक स्वतःचे गुणगान गायल्यावर

~ सागरराजे निंबाळकर

भाव माझे

भाव माझे तुला सांग कळतील का

अंतरी एकदा फक्त बघशील का?

वेदनेचा असा लागल्यावर लळा 

मोकळे-ढाकळे रोज हसशील का?

मुक्त करतो तुला पाखरासारखा

उंच उडण्यास तू सज्ज होशील का?

चातकासारखी वाट पाहीन मी 

थेंब होऊन तू तृप्त करशील का?

तोल गेला कधी जर नको तेवढा

हात माझा प्रिये घट्ट धरशील का

सारते दूर भय कूस आई तुझी 

तू पुन्हा एकदा जन्म देशील का..

~ सागरराजे निंबाळकर 

वस्तीत माणसांच्या

शोधू नका मला या वस्तीत माणसांच्या

आलोय दूर अगदी शोधात काळजांच्या 

घेऊन रोज फिरतो झोळीत जो उन्हाळे

राहील का कधी तो छायेत सावल्यांच्या 

मैलोनमैल फिरते चिमणी दशोदिशांना

ठेवावयास दाणे चोचीत पाखरांच्या

आणू नकोस उसणे ओठांवरी हसू तू

दिसतात स्पष्ट धारा डोळ्यांत आसवांच्या

स्वीकार दुःखसुद्धा केले हसून कायम

रडलो न एकदाही आशेत मी सुखांच्या

गेलाय जन्म माझा काट्यांत एवढा की

रमलो कधीच नाही बागेत मी फुलांच्या

~ सागरराजे निंबाळकर 

मनाचा गाठताना तळ

मनाचा गाठताना तळ

मनाचा गाठताना तळ जराशी घे खबरदारी 

तिथे लागेल चकवा ये पुन्हा परतून माघारी

मला सुटले न कोडे हे कधीही आजतागायत 

थबकती पावले माझी अजूनी का तुझ्या दारी

पित्याने वाटणी केली खरेतर याचसाठी की.. 

खबर मिळताच गेल्याची मुले लढतील परभारी

मला तू शोधले केवळ घराच्या अंगणामध्ये 

दिवसभर मी उभा होतो तुला पाहत परसदारी

निजवतो नाइलाजाने उपाशी लेकरे माझी 

मला फळली न यंदाही विठूराया तुझी वारी

सागरराजे निंबाळकर, कल्याण

आयुष्य छान आहे

वाटायचे मला की.. आयुष्य छान आहे

प्रत्यक्ष मात्र अगदी काट्यांसमान आहे

म्हटले जरी जगाने साहेब फार मोठा

आई तुझ्यापुढे मी कायम लहान आहे

सैनिक असून ज्याला युद्धात स्थान नव्हते 

मुजरे करून आता झाला प्रधान आहे

घ्यावी पिऊन गंगा घोटात एकदाची

झाली जगात इतकी पापी तहान आहे

तुडवून सर्व गेले पडलो गळून जेव्हा 

नशिबी सदा उपेक्षा मी तेच पान आहे

~ सागरराजे निंबाळकर 

रडतो आहे, हसतो आहे

रडतो आहे, हसतो आहे

दुःखासोबत जगतो आहे

स्वप्ने जो-तो, मोठी हल्ली

दिवसाढवळ्या बघतो आहे

झाले आहे का काही? तू..

चिंतेमध्ये दिसतो आहे

आठवणींचे क्षण सोनेरी

हृदयामध्ये जपतो आहे

कोणीही नसते कोणाचे

कोणावर मग रुसतो आहे

जीवन म्हणजे शर्यत असते

पडतो आहे, उठतो आहे

~ सागरराजे निंबाळकर 

काटे उरात माझ्या

आजन्म पोसले मी काटे उरात माझ्या

वाटा कुण्या फुलांचा नव्हता सुखात माझ्या

दुष्काळ सावल्यांचा पाहून बारमाही

आले कधी न कोणी दारी उन्हात माझ्या

लावू कशास माळा चोहीकडे दिव्यांच्या

करते उजेड जर का पणती घरात माझ्या

वरवर तसा तुला मी कळणार फार नाही

जाणून पूर्ण घेण्या डोकाव आत माझ्या

डोळ्यांत आसवांचा येतो प्रलय कधीही

वाहून खूप काही जाते स्वरात माझ्या

पटले मनास जेव्हा मी पाहुणा क्षणांचा

उरली न कोणतीही इच्छा मनात माझ्या

~ सागरराजे निंबाळकर